in

UV Endeksi Nedir?

Ultraviyole (Morötesi) endeksi nedir, risk grupları hangileridir?

Türkiye gibi Kuzey Yarım Kürede yer alan ülkelerde özellikle yaz aylarında hava durumu tahminleri incelenirken bazı uygulamalarda ve web sitelerinde bir endeks (dizin, gösterge) dikkat çeker. Bilgi vermek istediğimiz konu olan endeks, UV İndeksi‘dir. 1 UV indeksi = 0,025 W/m²’dir.

UV İndeksi, gün içerisinde güneşin tam tepedeyken yeryüzüne ulaşması beklenen ve insan sağlığı üzerine etkisi olan UV radyasyonlarının 0 ile 15 arasında derecelendirildiği bir ölçektir. Bu değerler ve etkilerini şu tablodan inceleyebilirsiniz:

UV İndeks Değeri ve Derecesi
UV İndeks DeğeriUV İndeks DerecesiAnlamı ve Alınması Gereken Önlemler
< 2 DÜŞÜK (LOW) Ultraviyole indeks değeri 0 ile 2 aralığında ise; bu güneşin ultraviyole ışınlarının asgari değerde zararlı olduğunu gösterir. Beyaz, kırmızı saçlı ve çok açık tenli hassas cilt yapısına sahip insanlar dışında, genellikle pek çok kimse, güneşin ekstrem değerlere ulaştığı saat 10.00 – 16.00 arasında ve bu indeks değerlerinde yanmaksızın bir saat güneşte kalabilir.
3 – 5 ORTA (MODERATE) Bu değerler, düşük risk olasılığını işaret eder. İnsanlar 20 dakika zarar görmeksizin güneşe maruz kalabilirler. Ancak geniş siperlikli şapka ve güneş gözlükleri takmaları önerilmektedir.
6 – 7 YÜKSEK (HIGH) İndeksin bu değerleri orta şiddette ultraviyole radyasyonu temsil eder. Olağan cilde sahip insanlar 15 dakika kadar güneşte kalabilirler. Ancak şapka ve gözlük kullanımı şiddetle önerilir. Diğer taraftan, güneşe maruz kalacak olan burun ve kulaklar mutlaka korunmalı, dudaklara koruyucu kremler sürülmelidir.
8 – 10 ÇOK YÜKSEK (VERY HIGH) Oldukça yüksek ultraviyole radyasyonu temsil eder. Ultraviyole radyasyona maruz kalarak, olası muhtemel zararlar için risk faktörü bu değerlerde fazladır. 10 dakikadan daha az bir süre güneşte kalınabilir. Şapka ve güneş gözlüğü gibi temel korunma araçlarının yanı sıra, dışarı çıkma zorunluluğu olan insanlar mutlaka gölgelerden yararlanmalı ve pantolon ile beraber uzun kollu giyecekler tercih edilmelidir. İndeksin bu değerlerinde her türlü açık hava sporlarından uzak durulmalıdır.
11 + AŞIRI (EXTREME) İndeksin bu aralıktaki değerleri, ultraviyole radyasyonun canlılar üzerinde, olası en yüksek risklerini işaret etmektedir. Güneşte kalma süresi 5 dakika ile sınırlı olmalı ve mümkünse dışarı çıkılmamalıdır. Dışarı çıkılmasının kaçınılmaz olduğu durumlarda ise, olabildiğince güneşten korunmalı ve bu amaç doğrultusunda önlemler alınmalıdır.

Türkiye’de yaz aylarında UV endeksinin en yüksek olduğu iller Mersin, Adana, Antalya, Şanlıurfa, Muğla, Hatay, Gaziantep, Mardin, Aydın gibi enlem olarak güney illerimizdir.

Bulunduğunuz yerde UV indeksi 1-2 değerlerindeyse 1 saatten fazla, 3-4-5 değerlerindeyse 40 dakikada, 6-7 değerlerindeyse 30 dakikada, 8-9-10 değerlerindeyse 20 dakikada, 11 ve üstünde değerler varsa 15 dakikadan az zamanda yanık riski ortaya çıkar. UV indeksi değeri, 8 ve üzerindeyse en az 40 faktörlü güneş kremi sürülmelidir.
UV indeksi değeri, 8 ve üzerindeyse en az 40 faktörlü güneş kremi kullanılmalıdır.

Risk açısından 3 ve üzerindeki değerler görüldüğünde korunma gerekir. UV indeks değeri 8 ve üzerindeyse ekstra korunma gerekir.

Merak edenler için Türkiye’nin UV indeksi haritasını gösteren bir örnek:

https://www.weatheronline.co.uk/weather/maps/forecastmaps?CONT=euro&MAPS=uv&LAND=TU

What do you think?

0 puan
Upvote Downvote

Comments

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Loading…

0

Yorum

0 Yorum

Fön (Föhn) Rüzgarı

coğrafya öabt çıkmış sorular tüm yıllar coğrafya hocam

Coğrafya ÖABT Çıkmış Sorular – Tüm Yıllar